A - B -
C - D -
E - F -
G - H -
I - J -
K - L -
M - N -
O - P -
R - S -
T - U -
W - Z
5 sekund) i szybkiemu schłodzeniu w celu zniszczenia wszelkich mikroorganizmów. W temperaturze 25CC może być przechowywane przez
6 miesięcy w zamkniętym kartonie, natomiast po otwarciu tylko 48 godzin w lodówce. W wyniku procesu UHT dochodzi do utraty 20% witaminy B i kwasu foliowego z produktu wyjściowego. M. homogenizowane jest pasteryzowane (krótkotrwałe i kilkakrotne ogrzewanie M. do temperatury 62-95=C przez 15 sekund) w celu zniszczenia drobnoustrojów, nie zmienia natomiast jego składu chemicznego (utrata witamin jak w UHT), a cząsteczki tłuszczu są rozdrabniane (emulgowane) w homogenizatorach, co powoduje około 100-krotny wzrost powierzchni tłuszczu zapobiegający zbieraniu się go na powierzchni M. Pasteryzacja ogranicza rozwój drobnoustrojów, jednak przed spożyciem lepiej takie M. przegotować. M. humanizowane jest mlekiem krowim zmienionym pod względem składu chemicznego w taki sposób, aby lepiej przystosować je dla potrzeb niemowląt. Pomimo faktu, że jest ono upodobnione do M. kobiecego jego składniki są jednak pochodzenia zwierzęcego. M. kobiece (pokarm kobiecy) jest naturalnym i najlepszym pokarmem niemowląt. W wielu krajach zbierane w tzw. laktariach. Zawiera wszystkie substancje potrzebne niemowlęciu do 6 miesiąca życia, a karmienie piersią jest wskazane do 2-3 roku życia, choć w okresach późniejszych uzupełniane innym pokarmem. M. kobiece pierwsze jest fazą wodną M., które dziecko otrzymuje w pierwszych minutach karmienia. Jest w nim dużo wody, a mało tłuszczów (służy głownie pokryciu zapotrzebowania na wodę). M. kobiece wtórne jest fazą tłuszczową mleka, którą dziecko otrzymuje po kilku minutach karmienia. Jest go mniej objętościowo (dlatego dziecko ssie wolniej), ale jest pokarmem bogatoenergetycznym, zawiera dużo tłuszczu (nasyca dziecko i powoduje przyrost masy ciała). Dziecko potrzebuje odpowiedniej proporcji mleka pierwszego i drugiego. M. kwaśne (zsiadłe) jest produktem otrzymywanym z M. surowego lub pasteryzowanego przez samoukwaszenie albo przez zaszczepienie zakwasem z czystych kultur bakterii Streptococcus lactis. Najczęściej wykorzystywane przez człowieka jako produkt spożywczy jest M. krowie, jednak w niektórych krajach przeważa użycie mleka innych gatunków zwierząt. M. bawole w Indiach, a także we Włoszech, na Węgrzech, na Bałkanach i znacznej części krajów azjatyckich. M. owcze (zawiera o wiele więcej tłuszczu i kazeiny niż M. krowie i kozie) pija się w znaczniejszych ilościach w Hiszpanii, a przeznacza się je do wyrobu serów także we Francji i Polsce (np. bryndza), M. kozie w basenie Morza Śródziemnego, wielbłądzie w niektórych krajach arabskich oraz kobyle w Mongolii (produkuje się z niego napój alkoholowy - kumys). Lapończycy używają mleka reniferów, Peruwiańczycy lamy, a ludność Tybetu jaków. Wykorzystuje się tu fakt, że gruczoły produkują mleko tak długo, jak jest ono z nich ssane - czyli w naturze do czasu przejścia młodych do samodzielnego odżywiania się. Dojąc regularnie utrzymuje się produkcję mleka w sutkach, pomimo iż młode już dawno się usamodzielniły. W niektórych kulturach (w Chinach, Japonii i wyspach Polinezji) mleko nie jest spożywane. W czasach starożytnych i biblijnych duże ilości mleka, były synonimem bogactwa. Do wytworzenia dużej ilości mleka potrzebne były liczne stada bydła. Stąd wyrażenie kraina mlekiem i miodem płynąca. M. niektórych ssaków nie nadaje się dla człowieka. Na przykład M. fok i wielorybów zawiera 12 razy więcej tłuszczu, a także więcej białka niż M. krowie, natomiast nie zawiera prawie węglowodanów. M. jest bardzo dobrze tolerowane i łatwo przyswajalne przez organizm, zwłaszcza przez mieszkańców Europy Północnej i Słowian, którzy są genetycznie dobrze przystosowani do jego spożywania. Około 15% dorosłej populacji w Polsce ma niedobór laktazy (enzym konieczny do rozłożenia w przewodzie pokarmowym cukru mlecznego). Nie oznacza to alergii. Nie mogą oni pić świeżego M., lecz mogą spożywać fermentowane produkty mleczne (kefiry, jogurty, twarogi, sery żółte). Dobra tolerancja napojów fermentowanych jest możliwa dzięki temu, że laktoza zostaje rozłożona przez bakterie występujące w tych produktach. Alergia na M. krowie nie jest zjawiskiem powszechnym, częściej wśród Polaków alergię wywołują takie produkty, jak: białko jaja, wołowina, seler, ryby oraz orzechy, migdały, owoce cytrusowe, pomidory i czekolada. W Polsce alergia na białko M. krowiego występuje u 2,7% niemowląt karmionych sztucznie i u 1,8% karmionych naturalnie. Dziecięce alergie na M. na ogół przemijają i nie ograniczają możliwości picia mleka w dorosłym życiu. Z wieloletnich obserwacji klinicznych wynika, że zdecydowana większość dzieci pozbyła się objawów nadwrażliwości na M. krowie po 9-12 miesiącach jego eliminacji z codziennej diety. Generalnie, choć alergeny M. krowiego są jedną z najczęstszych przyczyn alergii we wczesnym dzieciństwie, to jednak ponad 90% dzieci wyrasta z tej choroby po 5 roku życia. Po 3 roku życia alergia na M. krowie występuje coraz rzadziej, a tylko wyjątkowo dotyka osób sędziwych. Do-rośli, u których we wczesnym dzieciństwie stwierdzono alergię na kilka białek M. krowiego, w dojrzałym wieku mają prawidłową tolerancję białek serwatkowych, czasami źle znoszą pokarmowe źródła kazeiny, czyli sery.
Zobacz również, zioła MLEKO:
MLEKO
ciekła wydzielina gruczołów mlecznych samic ssaków, stanowiąca naturalny, pełnowartościowy pokarm dla młodych po urodzeniu. Zawiera wszystkie składniki niezbędne dla rozwoju organizmu: białka, tłuszcze, węglowodany, sole mineralne i witaminy. Tłuszcz w M. jest zemulgowany są to głównie glicerydy kwasów tłuszczowych oraz drobne ilości lecytyny i cholesterolu. Z białek głównym składnikiem jest kazeina oraz albuminy i globuliny (w tym białka odpornościowe - immunoglobuliny) oraz enzymy białkowe. Cukier mlekowy (laktoza) podobnie, jak kazeina jest związkiem niewystępującym nigdzie poza M. (4-5%). Cukier ten ma przede wszystkim korzystny wpływ na bioprzyswajalność wapnia, jest również głównym źródłem węgla, który zapewnia prawidłową florę bakteryjną jelita grubego i dzięki temu właściwe jego działanie. Ze składników mineralnych najwięcej jest wapnia, fosforu i potasu, zawiera też wszystkie niezbędne witaminy. M. jest najważniejszym, najtańszym i najkorzystniejszym źródłem łatwo przyswajalnego wapnia. Picie M. i spożywanie jego przetworów zgodnie z zalecanymi normami wyżywienia, zaspokaja niemal w 100% zapotrzebowanie naszego organizmu na ten składnik. Wapń z M. krowiego jest najlepiej przyswajalny przez nasz organizm (w ponad 30%), 3-krotnie lepiej niż wapń z produktów roślinnych (w 10-13%). Litr M. krowiego dostarcza około 1,2 g wapnia. M. konsumpcyjne przygotowywane jest w mleczarniach (głównie krowie) przez normalizowanie pod względem zawartości tłuszczu i pasteryzację lub inne procesy fizyczne. M. odtłuszczone nie zawiera witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K), bez których wapń (a na nim w M. najbardziej nam zależy) nie zostaje wchłonięty, jest więc odżywczo bezwartościowe. Mleko UHT otrzymuje się w wyniku poddania surowego M. krótko trwałmu działaniu wysokiej temperatury (150=C przez5 sekund) i szybkiemu schłodzeniu w celu zniszczenia wszelkich mikroorganizmów. W temperaturze 25CC może być przechowywane przez
6 miesięcy w zamkniętym kartonie, natomiast po otwarciu tylko 48 godzin w lodówce. W wyniku procesu UHT dochodzi do utraty 20% witaminy B i kwasu foliowego z produktu wyjściowego. M. homogenizowane jest pasteryzowane (krótkotrwałe i kilkakrotne ogrzewanie M. do temperatury 62-95=C przez 15 sekund) w celu zniszczenia drobnoustrojów, nie zmienia natomiast jego składu chemicznego (utrata witamin jak w UHT), a cząsteczki tłuszczu są rozdrabniane (emulgowane) w homogenizatorach, co powoduje około 100-krotny wzrost powierzchni tłuszczu zapobiegający zbieraniu się go na powierzchni M. Pasteryzacja ogranicza rozwój drobnoustrojów, jednak przed spożyciem lepiej takie M. przegotować. M. humanizowane jest mlekiem krowim zmienionym pod względem składu chemicznego w taki sposób, aby lepiej przystosować je dla potrzeb niemowląt. Pomimo faktu, że jest ono upodobnione do M. kobiecego jego składniki są jednak pochodzenia zwierzęcego. M. kobiece (pokarm kobiecy) jest naturalnym i najlepszym pokarmem niemowląt. W wielu krajach zbierane w tzw. laktariach. Zawiera wszystkie substancje potrzebne niemowlęciu do 6 miesiąca życia, a karmienie piersią jest wskazane do 2-3 roku życia, choć w okresach późniejszych uzupełniane innym pokarmem. M. kobiece pierwsze jest fazą wodną M., które dziecko otrzymuje w pierwszych minutach karmienia. Jest w nim dużo wody, a mało tłuszczów (służy głownie pokryciu zapotrzebowania na wodę). M. kobiece wtórne jest fazą tłuszczową mleka, którą dziecko otrzymuje po kilku minutach karmienia. Jest go mniej objętościowo (dlatego dziecko ssie wolniej), ale jest pokarmem bogatoenergetycznym, zawiera dużo tłuszczu (nasyca dziecko i powoduje przyrost masy ciała). Dziecko potrzebuje odpowiedniej proporcji mleka pierwszego i drugiego. M. kwaśne (zsiadłe) jest produktem otrzymywanym z M. surowego lub pasteryzowanego przez samoukwaszenie albo przez zaszczepienie zakwasem z czystych kultur bakterii Streptococcus lactis. Najczęściej wykorzystywane przez człowieka jako produkt spożywczy jest M. krowie, jednak w niektórych krajach przeważa użycie mleka innych gatunków zwierząt. M. bawole w Indiach, a także we Włoszech, na Węgrzech, na Bałkanach i znacznej części krajów azjatyckich. M. owcze (zawiera o wiele więcej tłuszczu i kazeiny niż M. krowie i kozie) pija się w znaczniejszych ilościach w Hiszpanii, a przeznacza się je do wyrobu serów także we Francji i Polsce (np. bryndza), M. kozie w basenie Morza Śródziemnego, wielbłądzie w niektórych krajach arabskich oraz kobyle w Mongolii (produkuje się z niego napój alkoholowy - kumys). Lapończycy używają mleka reniferów, Peruwiańczycy lamy, a ludność Tybetu jaków. Wykorzystuje się tu fakt, że gruczoły produkują mleko tak długo, jak jest ono z nich ssane - czyli w naturze do czasu przejścia młodych do samodzielnego odżywiania się. Dojąc regularnie utrzymuje się produkcję mleka w sutkach, pomimo iż młode już dawno się usamodzielniły. W niektórych kulturach (w Chinach, Japonii i wyspach Polinezji) mleko nie jest spożywane. W czasach starożytnych i biblijnych duże ilości mleka, były synonimem bogactwa. Do wytworzenia dużej ilości mleka potrzebne były liczne stada bydła. Stąd wyrażenie kraina mlekiem i miodem płynąca. M. niektórych ssaków nie nadaje się dla człowieka. Na przykład M. fok i wielorybów zawiera 12 razy więcej tłuszczu, a także więcej białka niż M. krowie, natomiast nie zawiera prawie węglowodanów. M. jest bardzo dobrze tolerowane i łatwo przyswajalne przez organizm, zwłaszcza przez mieszkańców Europy Północnej i Słowian, którzy są genetycznie dobrze przystosowani do jego spożywania. Około 15% dorosłej populacji w Polsce ma niedobór laktazy (enzym konieczny do rozłożenia w przewodzie pokarmowym cukru mlecznego). Nie oznacza to alergii. Nie mogą oni pić świeżego M., lecz mogą spożywać fermentowane produkty mleczne (kefiry, jogurty, twarogi, sery żółte). Dobra tolerancja napojów fermentowanych jest możliwa dzięki temu, że laktoza zostaje rozłożona przez bakterie występujące w tych produktach. Alergia na M. krowie nie jest zjawiskiem powszechnym, częściej wśród Polaków alergię wywołują takie produkty, jak: białko jaja, wołowina, seler, ryby oraz orzechy, migdały, owoce cytrusowe, pomidory i czekolada. W Polsce alergia na białko M. krowiego występuje u 2,7% niemowląt karmionych sztucznie i u 1,8% karmionych naturalnie. Dziecięce alergie na M. na ogół przemijają i nie ograniczają możliwości picia mleka w dorosłym życiu. Z wieloletnich obserwacji klinicznych wynika, że zdecydowana większość dzieci pozbyła się objawów nadwrażliwości na M. krowie po 9-12 miesiącach jego eliminacji z codziennej diety. Generalnie, choć alergeny M. krowiego są jedną z najczęstszych przyczyn alergii we wczesnym dzieciństwie, to jednak ponad 90% dzieci wyrasta z tej choroby po 5 roku życia. Po 3 roku życia alergia na M. krowie występuje coraz rzadziej, a tylko wyjątkowo dotyka osób sędziwych. Do-rośli, u których we wczesnym dzieciństwie stwierdzono alergię na kilka białek M. krowiego, w dojrzałym wieku mają prawidłową tolerancję białek serwatkowych, czasami źle znoszą pokarmowe źródła kazeiny, czyli sery.
Zobacz również, zioła MLEKO: