A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - R - S - T - U - W - Z

HALUCYNOGENY

substancje wywołujące stan pobudzenia ośrodkowego układu nerwo­wego. Zalicza się do nich LSD, MDMA (eksta­za), meskalina, PCP (dawniej stosowana jako środek znieczulający w weterynarii) oraz licz­ne egzotyczne substancje roślinopochodne. Ich działanie objawia się zaburzeniami nastroju (zwykle euforią, rzadziej depresją) i postrzega­nia (omamy). Zażywanie prowadzi do rozwo­ju zależności psychicznej o rozmaitym nasileniu. Nie stwierdzono zależności fizycznej po na­głym odstawieniu tych środków. Powodują po­wstanie zjawiska tolerancji, gdy wywołania efektu konieczne jest przyjmowanie coraz więk­szych dawek H. Główne niebezpieczeństwo
ich stosowanie polega na wpływie na psychikę i pogorszeniu oceny rzeczywistości, co sprzyja ryzykownym decyzjom i wypadkom. Reakcja na H. jest zindywidualizowana i zależy od ocze­kiwań co do efektu, warunków otoczenia oraz umiejętności radzenia sobie z zaburzeniami po­strzegania. Mogą prowadzić do napadów lęku lub paniki oraz skrajnego pobudzenia emocjo­nalnego. Po odstawieniu H. lub odpowiednim leczeniu objawy przemijają, u niektórych jednak osób (zwłaszcza po LSD) objawy psychiczne nie ustępują i przekształcają się w przewlekłe zespo­ły psychotyczne. Nie wiadomo czy H. ujawniają wcześniej istniejące predyspozycje do choroby psychicznej czy też powodują choroby u osób zdrowych. W niektórych przypadkach długo­trwałego lub okresowego stosowania H. (głów­nie LSD) objawy działania mogą pojawić się po ich odstawieniu. Stany te zwane przebłyskami (flashbacks) najczęściej pojawiają się ze złudze­niami wzrokowymi, czasem ze zmianą poczucia upływu czasu, depersonifikacją itp. Pojawienie się przebłysków jest niekiedy samoistne, a cza­sami stymulowane lekami uspokajającymi czy alkoholem. Najlepszym leczeniem jest odsta­wienie, lecz w niektórych przypadkach koniecz­ne jest leczenie psychiatryczne